Biram
De biram is een traditioneel instrument dat wordt bespeeld door boudouma uit het oosten van Niger. Het zijn nomadische vissers die aan de oevers van het Tsjaad-meer leven. Het is een vijfsnarig instrument dat nog het meest doet denken aan de harp of de kora, zijn populaire West-Afrikaanse variant. De biram heeft het uiterlijk van een langwerpige boot en wordt uitsluitend bespeeld door ingewijde meesters.

Oude meester
Er zijn nog maar enkele meesterspelers over en de jeugd is niet in het instrument geïnteresseerd. Maar er zijn uitzonderingen. Mamane Barka, zelf uit de omgeving afkomstig, hoorde over het instrument en besloot in de leer te gaan bij een oude meester. Hij ontving er zelfs beurs voor. Toen hij arriveerde aan de oevers van het Tsjaad-meer werd hij warm welkom geheten door de gemeenschap en door de meester zelf, die ervan overtuigd was dat zijn instrument al dood en begraven was.
Na de gebruikelijke rituelen stemde de oude meester erin toe om Mamane Barka de kneepjes van het heilige instrument en de mystieke teksten van de nummers te leren. Barka, als zoon van de zandduinen, kreeg van de meester zijn laatste biram. Hij is zich zeer bewust van zijn rol als bewaarder van het erfgoed van de boudouma.
Mamane Barka is voor zover bekend de laatste en enige meester van de biram in Niger. De oude meester die hem het instrument leerde spelen overleed in 2006, maar gaf Mamane de opdracht de biram te promoten en het bekend te maken over de wereld. Dankzij hem leeft het instrument nu nog. Hij beschouwt er zichzelf de ambassadeur van. Barka is een bekende muzikant in Niger, bekend van vele bekende liedjes die hij maakte in de jaren tachtig en negentig. Hij speelde nog andere snaarinstrumenten, maar vandaag de dag is de biram zijn passie.

Mamane en band
Barka speelt de nummers samen met de percussionist Oumarou Adamou, die eveneens is ingewijd in de geheime ritmes van zijn cultuur. Ze kenden elkaar al jaren voordat ze een groep vormden.
De meeste van hun nummers gaan over het leven van de voorouders, zoals we gewend zijn van griots. Maar ook over de mythische wereld van de boudouma, en dan in het bijzonder het belangrijkste karakter in de geestenwereld, Kargila. Over de dierenwereld, kamelen, koeien en geiten, vissen en vogels. De schoonheid van het water van het Tsjaad-meer, de woestijn en de dapperheid van de strijders van weleer. Barka voegde zelf nog wat moderne varianten toe die we wel vaker tegenkomen bij het promoten van traditionele muziek, zoals de jeugd en het respect voor de oudere generatie en de veranderende maatschappij. Hij zingt het bovendien in verschillende talen, zodat iedereen in Niger het kan verstaan.

Kennismaking
Het debuutalbum werd vorig jaar opgenomen in Londen en kwam onlangs op de markt. De titel Introducing Mamane Barka doet vermoeden dat we meer van hem mogen verwachten in de toekomst. Een eerste kennismaking dus met deze markante muzikant en zijn nog meer bijzondere instrument.