Wie denkt dat dit vierde album van Issa Bagayogo de zoveelste is in de rij van ’new world electronica outings’ van Afrikaanse muzikanten, doet er goed aan zijn mening te nuanceren. Nergens is het elektronische ingrediënt te groot, te aanwezig of te vervlakkend. Sterker nog, het heeft kora-muziek zover gebracht dat het zelfs dansbaar is. Maar er zijn meer bijzondere invloeden die op Mali Koura tot uitdrukking komen.

Electro-griots
Veel Afrikaanse artiesten zijn al een kleine twintig jaar bezig om te experimenteren met elektronische muziek. In Mali en Guinee bijvoorbeeld worden ze de ’electro-griots’ genoemd. Klonk leuk en modern in het begin, maar echt vernieuwend was het al snel niet meer. Het begon zelfs bijzonder goedkoop te klinken: een ritmebox of een repeterend melodietje uit de synthesizer waarbij traditionele muzikanten het tempo probeerden bij te houden. En eigenlijk heeft het altijd een wat negatieve klank gehad.
Maar net als de digitale muziek uit het westen werd ook deze Afrikaanse cross-over in de loop van de jaren negentig en daarna wat meer volwassen. Als groot en lichtend voorbeeld van 2008 kunnen we in dit verband zonder twijfel Ufos over Bamako van landgenoot Vieux Farka Touré noemen, maar ook Ba Cissoko’s Electric Griot Land heeft een goede indruk achtergelaten.

Opmerkelijke carrière
Na bijna twintig jaar in de muziekbusiness begint het succes voor hem eindelijk aan de horizon te gloren. Het was niet makkelijk in het begin. In een land waar muziek een grote rol speelt en waar talloze muzikanten rondlopen, had Issa bij de start van zijn carrière weinig succes. Het dwong hem ertoe een andere baan te zoeken om het hoofd boven water te houden. Hij werd buschauffeur, een stap die hem tot een drugsverslaving en daarbij behorende wanhoop bracht. Een wanhoop die nog eens vergroot werd door de muzikale ambities die hij had en wilde verwezenlijken.
Om kort te gaan slaagde hij erin om zichzelf uit de goot te trekken en vertrok hij naar Bamako om zich weer op de muziek te storten. Hij begon een zeer persoonlijke manier van muziek te maken, gebaseerd op traditionele kora-melodieën. In hoeverre zijn eerdere problemen voeding hebben gegeven aan deze creatieve opleving, laat zich raden.

Kora met diepere lagen
Hoewel elk van de nummers de kora als basis heeft, is het geluid dat Bagayogo creëert veel complexer en voller dan wat iemand zich zou kunnen voorstellen. Van tijd tot tijd heeft de muziek het karakter van de afrobeat, zoals Fela Kuti die bedacht en die de laatste tijd weer ontzettend populair is en in hernieuwde belangstelling staat. Maar ook Miles Davis-achtige muziek met gitaren en saxofoons.
Waarom is dit album zo bijzonder en anders? Producer en verantwoordelijke voor het ’westerse’ instrumentarium Yves Wernert: ’Issa komt meestal met vijftien nummers voor het album, die dan worden opgenomen in de studio. Dit keer was de strategie anders. Issa nam de nummers zelf op, voor zijn huis in Bamako of in mijn keuken.’. Nog opmerkelijker is dat geen van de Afrikaanse muzikanten de studio in is geweest voor de opnames van dit album.
Eén van mijn persoonlijke favorieten van dit album is het nummer Sebero, de openingstrack. Het toont aan dat de kora een regelrechte floorfiller kan zijn. Het klinkt ontzettend goed en doet nog slechts in vlagen denken aan de electro-griots waarvan we voor een paar euro cassettes kunnen kopen in het 19e van Parijs. En voor de moderne jazz-fans is de track Tcheni Tchemakan een aanrader. Subtiele piano in combinatie met mooie arrangementen en een traditionele melodie.
Erg goed gemaakt en zonder enige twijfel de meest ongedwongen en natuurlijk klinkende muziek tot nu toe.