Op de eerste cd van deze dubbel-verzamelaar staan namelijk nummers van iets langer geleden, terwijl de tweede cd gevuld is met hits van, laten we zeggen, de laatste tien jaar. Wie dus denkt dat het een aaneenschakeling is van dezelfde soort muziek, heeft het mis.
Uiteraard mogen artiesten als Ladysmith Black Mambazo, Miram Makeba en Hugh Masekela niet ontbreken. Zij betekenden al tijdens de apartheid-periode veel voor de Zuid-Afrikaanse muziekbeleving. Maar wat ik toch een beetje mis is bijvoorbeeld Brenda Fassie, die niet alleen in Zuid-Afrika populair was, maar zeker ook in de rest van Afrika. In West-Afrika was haar muziek bijna niet te vermijden wanneer je de radio aanzette. Simphiwe Dana, over wie ik een half jaar geleden nog schreef, behoort tot de nieuwe generatie sterren uit Zuid-Afrika. Haar stijl van muziek kunnen we ook meer jazz noemen en heeft wat minder van het bekende jive-geluid. Misschien is dat het wel. Dat de muziek uit Zuid-Afrika van vandaag de dag wat minder herkenbaar en voorspelbaar is. Een meer internationale klank dus.

Johnny Clegg
Een paar dagen geleden nog zag ik Johnny Clegg op televisie voorbijkomen tijdens het benefietconcert dat werd gehouden in Londen ter gelegenheid van Nelson Mandela’s negentigste verjaardag en om zijn organisaties te steunen. Het nummer dat Johnny speelde staat ook op deze verzameling. Scatterlings of Africa was zo’n twintig jaar geleden een populair nummer in heel Afrika. Het verhaal van deze in Zimbabwe opgegroeide muzikant is bijzonder te noemen. Al in 1976 richtte hij de band Juluka op. Het was geen band die een bepaalde reeds bestaande muzieksoort ten gehore bracht; het was een mix van twee totaal verschillende geluiden. De combinatie van Westerse en traditionele Zulu-muziek van Johnny Clegg en Sipho Mchunu zorgde voor een revolutionaire omwenteling in de Zuid-Afrikaanse muziekscene. Van 1982 tot 1984 toerden zij onafgebroken de hele wereld rond en populariseerden zij op deze manier de nieuwe muziekstijl die zij hadden gecreëerd. Ze namen in deze periode zes albums op.
In die tijd waren alle interculturele en interraciale relaties verboden volgens de Apartheidswet en aangezien Johnny blank is en Sipho zwart, werden de platen van Juluka alom gecensureerd. Ondanks dat wisten ze toch vijf gouden en twee platina platen te behalen in Zuid-Afrika.
Ondanks het geweldige succes dat het tweetal had, besloten ze in 1985 de band te ontbinden. Johnny Clegg ging solo en richtte de band Savuka op. Ook dat bleek niet onverdienstelijk, want tussen 1985 en 1993 genoot ook deze band wereldwijde bekendheid met tal van albums. In Frankrijk alleen al had Savuka in die periode meer dan drie miljoen albums verkocht.
In 1993 kwam ook aan Savuka weer een einde en Johnny blies Juluka opnieuw leven in en zocht weer contact met zijn oude makker Sipho.

Met de val van het apartheid-regime in het begin van de jaren negentig is er in de muziekscene veel veranderd. Niet alleen lieten de muzikanten zich meer beïnvloeden door stijlen van buiten het land of continent. Belangrijker is misschien nog wel dat de geluiden van de mensen niet langer aan een niets-ontziende censuur vielen. Iedereen kan nu zijn eigen stem laten horen zonder daarvoor in de gevangenis te belanden. Of erger.